miércoles, 27 de abril de 2011


Ós galegos, e máis concretamente ós ourensás penso eu, atribuesenos o defecto –virtude pra outros- da conformidade. O hábito insano da comodidade xera, nembargantes, esclerose social. E Ourense, tanto a nivel provincial como de cabeza de provincia, está enferma, meus. E non so iso, se non que presenta unha diagnose crítica que, inda que leva décadas en estado estacionario, devirá en morte cerebral e paralese permanente. Se cadra, saber un pouco máis de nós axudaríanos a lembrar quen fomos e, polo tanto, que queremos ser.
Galizia adquire identidade xa no periodo castrexo. É nesas datas (supoñamos que fai máis ou menos entre 2000-3500 anos) cando as xentes que poboaban o noroeste da península ibérica forxan un carácter, cultura, e tradicións de seus ben diferenciados do resto de pobos da España prerromana. A estructura social -dende o xeito de distribución e execución da unidade familiar ata as élites guerreiras do clan-, o poboamento e explotación dos recursos da terra, os modos de vida, ó cabo, dos pobos castrexos, fixeron de Galizia un lugar etnograficamente diferente e autónomo, perfectamente alonxado do que contemporaneamente habitaba a parcela ibérica, o que hoxe vimos en chamar “o resto de España”. As fontes antigas, con Estrabón á cabeza, e mai-los avances dos heróicos arqueologos que na actualidade traballan nelo así o demostran: Galizia posuía unha personalidade pura, auténtica, e allea a inxerencias dos pobos mediterraneos que por entón monopolizaban o progreso da humanidade (fenicios, gregos, cartaxineses logo…) e que, por ende, colonizaron o litoral mediterraneo ibérico fisica e socio-economicamente.
Ourense naceu hai case que dous mil anos como espacio xeográfico de habitación dun pequeño núcleo de población ás beiras do río “Minio” (de “Miniorum” –Menor-, termo latino que adoitaron as hostes romanas pra designaren ó fluvio que pasaba por estas lides). Foron, ergo, os imperiais maís serodiamente os que dotaron de habitabilidade as terras que hoxe ocupamos chamando a atención dos moradores castrexos dos soutos achegados que pouco a pouco asentaron no val fluvial cando a romanización acadou sentido, e sobretodo ó rematar a construcción dunha ponte que lles serviu pra salva-lo mesmo río cando as rutas que seguían as calzadas en proxecto -as que habían de unir a Lusitania (hoxe maís ou menos a actual Portugal) co norte recen conquistado da Hispania-, facían de obrigado o paso dunha a outra beira. Así que, encruzillada de camiños, anaquiños de ouro mergullados entre as augas correntes do vello Miño, fervenzas de máis de trinta grados emanando ó amparo de ninfas lendarias que facilitaban a construcción de hipocaustos e balnearios públicos, xunto con outras razóns, veu dar no que hoxe se pode chamar Ourense: asentamento humán tipo ó caron dun río garante de fertilidade e comunicacións.
Demostrado semella ficar que Ourense, na Roma de entón, escomenzou a medrar polo que hoxe é o xardín do Posío, Instituto Otero Pedrayo, rua Colón, Cortés, ata onde esta a Praza Maior, aproximadamente. Arqueoloxicamente así parece demostrarse. E perante os séculos romanos Ourense pagou os seus impostos como os demaís pobos ibéricos, desenrolouse como vila que paulatinamente acadou o estatus de urbs medrando a ambalas beiras do río, serviu e comerciou a e con Roma (destacan a extracción da riqueza aurea e o viño, principalmente), nutriu as lexións de soldados, e xa no poente do Imperio foi elexida sé episcopal e, polo tanto, obtivo rango poboacional maior. Cando cae Roma, os aurienses xa foron quen de crear unha importante vila ó acubio do Miño.
Marchan os romanos e chegan os bárbaros. Cos suevos, Galizia (entendamos por Galizia un territorio que abranguía algo máis co que hoxe entendemos xeograficamente pola nosa patria) configurase coma o primeiro reino europeo en termos socio-políticos. Os dominios reciben unha dose máis potente de cristianidade, pois daquelas os galaicos inda seguíamos a xogar co paganismo (cara mediados do século VI d. C. o rei suevo Teodomiro convertese ó catolicismo e abandona o arrianismo, promulga edictos que favorecen a permeabilidade do reino ó proselitismo que chega dende Roma, fundanse os primeiros mosteiros –San Pedro de Rocas, p. ex.-, etc), e mantense case que ileso o aparello institucional, económico, e social herdado do Imperio. A cidade de Ourense figurase coma un dos centros de poder político-relixiosos no incipiente reino bárbaro acadando estatus de relevancia monárquica (algúns estudios vencellan á nosa vila á capitalidade de Suevia). Foi Mirón quen dende Ourense solicitou ós francos (pobo co que mantiñan os suevos excelentes relacións) o traslado momentaneo das reliquias do San Martiño de Tours pra curar dunha doenza ó seu fillo. A diplomacia, letanías e súplicas tiveron efecto, os restos do beato chegaron ata a vila e -suponse que milagreiramente-, o futuro rei dos suevos foi sanado e devolto á vida. Dende entón, é San Martiño de Tours o patrón da nosa cidade e, máis serodiamente, foi a catedral (a que hoxe coñecemos, pois a primeira foi mandada erguer polo propio rei como xesto de gratitude á Divina Providencia polo sanamento do seu fillo no lugar que hoxe ocupa a igrexa de Sta Maria Nai) consagrada no nome do devandito santo varón da Igrexa Tardoimperial.
O reino suevo foi mergullado no devir político posterior e cara fins do século VI d. C. foi anexionado polos visigodos, co que se daba así por frustrado o primeiro intento dos galegos por constituirense coma entidade politico-xeografica de identidade propia, diferenciada e independiente.

sábado, 23 de abril de 2011

Da lei ó home, do home pra a lei.


Dentre os seres queridos da terra o home é o máis fermoso, o máis intelixente, o maior e escelentísimo presidente, e o máis inxenuo, amais de presuntuoso, falcatreiro, construtor/destrutor, artistiña e trascendental. Moitas das veces crin que estaba afeito pra se extinguiré sen máis, destinado a non coñecerse e morar nun lugar que cada vez se lle antoxaría máis pequeno e vulnerable a él.
A sua capacidade pra se organizar destacaría eu como a meirande das aptitudes de quen empezou sendo homínido e hoxe ven tendo caros vicios, actos propios dun ente pensante, autónomo e autosuficiente, fora da cadena alimentaria (non depreda, senon que pode estinguir por completo o ciclo da vida se quiser), e que as veces se pinta os beizos, desplazase por terra, mar e aire, e fala mil linguas. Todos estos ítems non terían razón sen unha organización social recia e eficiente, que é quen realmente establece comportamentos e tradicións, imponnas, penalizaas e premiaas, ca excusa consuetudinaria, relixiosa, de arraigo no tempo, ou calquer outra circunstancia; organizacións sociais, por tanto, que escomenzaron tendo fins de supervivencia (como as asociacións animais), e hoxendía ten ollos en colonizacións planetarias.
A lei destaca coma a pedra de base sobre a que moe o muiño da organización social. A lei, de feitura humana por completo, restrinxe e ordena o caos, xulga e aconsella, castiga e desterra, e foi perante milenios o autentico trebello de progresión/regresión humana, o instrumento capaz de innovar ó ritmo dos tempos e necesidades (máis por estos últimos que polos primeiros). A lei (ius), octopus ilimitado, pois abrangue contextos varios (o lexislado pode ser dende un acto criminal, a unha gramática, un Estado, un código ético, unha lasaña, e mesmo o xeito de beber unha birra), foi de natureza cavilada, unha maniobra de control da orde social ante a cal calquera que por vontade pretendese ficar ó marxe averiase de ter por proscrito do prescrito, pois entendíase que o seu comportamento (xulgable, polo tanto) facía mal ó colectivo e, xa que logo, puña en perigo a supervivenza do mesmo. É certo que no reino animal tamen hai moitos proscritos, pero o que fai diferente a lei natural da humana é a sua interpretación, a sua subxetividade.
Na interpretación (non libre, conste) bisagra a lei humana e ó mesmo tempo adxetivaa: xa que de natureza racional, a lei pode ser tida como xulgable en si mesma. Se recollemos as máximas dos prefectores e executores da lei, así como as consecuencias das interpretacións dun corpo xurídico en concreto (lembremos a rica variedade deles que hai) e as mesturamos poderiamos acadar a amalgama que a define (despecta ou apreciadamente): a non infalibilidade. Unha lei nace ó acubío dun consenso, unha tradición escrita (a Biblia non é maís cun libro de andanzas, un cantar de xesta pra se recitar á maior gloria dun pobo, un martir, ou un profeta guerreiro), un sistema de goberno, e lei pode fracasar de igual xeito que frustra un home, un acordo plenario, ou unha fe. A lei é-vos temporal, e hai disposicións transitorias e transitos a disposición, e é difícil convertela en algo eterno (somentes a natural ten ese rango), a lei é profuga e pode levar nome e apelidos dalguén (a lei de Murphy é un sarcástico exemplo), é caduca e feble.
Podo, por tanto, e son quen de facelo, de dubidar da lei, non darlle credo algún e matizar un escrito ó meu antollo. A mesma lei permíteme, nalguns casos, discrepar, pois avoga polo dereito que teño a elo. Preguntome porque non podo non acatala.

E como decía, a lei ordena o caos e, con elo, enxendra a organización e regula o que se ten por bo/malo, xusto/inxusto, apto/non apto, e culpa ou exculpa. Ó respecto desto último, e se recoñecemos o carácter imperativo e interpretativo da lei, poderíamos dar por cuestionable a culpa, sobre todo no mundo occidental, que é o que ocupamos e do que nos preocupamos. Esa culpa,  que tan adherida á escala de valores cristiá andivo e inda anda. A culpa é dun (considerando a este ún como un individuo cas capacidades aptas), mais tamén pode vir imposta; ésta última xermina na lei e é a lei quen a determina. Un non ten porqué se sentire culpable só porque o dita unha sentencia colectiva ou porque a ortodoxia o considera, e as veces un sente a culpa propia sen que os demáis o consideren culpable ou non culpable. A imposición crea imputados, e a culpa impositiva forma parte dun como a personal, posto que un é crente cidadan ou amigo, é decir, un é un individuo social e comportase como tal. Un caso de esposición é o pecado, leis sobre moral relixiosa que poden facer a un sentirense culpable ata o martirio. Dou fé de que moitas veces o consiguen.

Velaí a grande diferencia respecto ó resto dos seres queridos do planeta, posto que unicamente a culpa imposta (a das leis da natureza) lles afecta, carentes como son de racionalidade e, polo tanto, sentimento de culpa (non lle vin nunca a un león cara de arrepentimento mentras fende os seus dentes no pescozo da gacela inxenua). Outorgolle entón a doble condición á culpa.
Determinados ambolosdous xeitos de afrontar a culpa: que me habería de acontecer se, unha vez cometido pecado, delito ou traizón, e recoñecendoo, non me sentise culpable fronte ás leis? Podería un imperativo legal expiar a culpa propia?...



viernes, 22 de abril de 2011

He pagado cara mi satisfacción, he tornado lo retornado, y haber de ello informado a los angeles. Temí, siempre, y te pretendí con puntualidad, mas no esperes con eternidad. Soy finito. He sufrido por no saber del dolor, y te he lastimado sin querer quizás porque no te había visto entrar y, sin embargo, sí salir; repicaron las más altas de las campanas y fueron ellas las dueñas de mi sordera. Ya no sé si los que os marchais sois vos, o si por la contra soy yo el que me quedo. Pero estoy bien en este lugar, y aquí me pienso quedar hasta que me lo pidas. Vuelve a pedirme, porque me gusta ser imprescindible. Quedate.

martes, 12 de abril de 2011

Interrumpí su alegato con un gesto de mano.
- Contais con mi palabra. Sabed que haré todo lo posible por recomponer lo que mi padre agravió, e instaré a mi hermano a que así se haga. Podeis iros a vuestras casas, la noche se presenta tosca e inhospita. Gratitudes en mi nombre y en el de mi familia. Id en paz.
Me dieron las gracias. Hombres, esposas, hijos y ancianos iniciaron la procesión de regreso a sus hogares entre claras muestras de alivio y consideración hacia mi persona. Solo una figura entre lo tenue del patio de armas permanecio inmovil y parapetada entre sus ropajes. En unos minutos se quedó sola en la esplanada. Tras no pocas dificultades, adiviné su identidad. Era ella.
- Ve tu también, el frío avanza –le dije desde el sobrado donde me hallaba.
- ¿Puedo hablar con Vos? Necesito decios algo.
No era el momento idoneó. No obstante, accedí y bajé hasta donde ella se hallaba. Tan solo el chasquido de mis pegadas sobre los maderos de la escalera y las heladas hojas de carballo descendidas a los suelos rompían el lúgubre silencio que mandaba en aquel atardecer. Una vez a su altura, allí pude recrearme de nuevo en la viveza de sus ojos, unos ojos cautivos por el brillo de las antorchas que iluminaban el patio. Cuando se despojó del capuchon que la velaba y su rostro infantil asomó sentí unas irrefrenables ganas por posar mis labios en los suyos, por llevar mis dedos a su cabello oscuro y campesino, por acunar su condición de hada de monte, por yacer con ella nuevamente como una primera vez. Contuve las tentaciones, y distancié mi persona de su presencia unos pasos, volviendo mi espalda hacia ella. Era ya noche iniciada.
- Siento lo de vuestro padre.
Mentía. Mentía por cumplimiento. ¿Como podía sentirlo luego de todo lo que la había hecho sufrir a ella y a los suyos? Mi difunto padre, mi ominosa estirpe, el azote de los despojados... Aún recordaba el nefasto día que la conocí, aquel maldito día, aquellos infernales momentos que permanecen esculpidos en mi recuerdo. Nunca dejé de lamentarlo.
- Dios hizo justicia –le maticé.
- Lo siento.
- Si te refieres a su desaparición, yo no
La sentía respirar tras de mi. La olía y la notaba.
Contaba yo dieciseis años; mi padre había acordado que ya era hora de enseñarme como debía ejercer el dominio entre los sumisos, a su modo, así que aquella tarde dispuso que lo acompañase en el ejercicio de control de los aldeanos y sus posesiones. Para mi padre una persona era ya una simple posesión, algo a lo que el contaba licencia y antojo, un objeto más a la altura de un cordero, un moyo de pan, o quarta de cebada. Cuando arrivamos a su morada, su padre estaba trabajando las tierras y su madre ayudaba en la corte al nacimiento de un nuevo ternero junto con algún que otro vecino. Así que estaba ella sola, y mi padre borracho. Aún resuenan en mi recuerdo sus llamadas de auxilio, aún lamento haber huído de allí como un cobarde.
- Se pudrirá en el infierno.
- No digais eso de quién os trajo al mundo, os lo suplico.
Aquel fatal día, aquella misma noche, fingí dormir, mas al primer sueño de todos me fui a ella. Sus padres descansaban la fatiga de los miserables tras horas de malegrías, pero ella no conseguía alcanzar sosiego, y cuando en la oscuridad de su humilde hogar contempló mi figura entrar sobresaltose, y mi mano sobre sus labios fue capaz de acallar con premura la pesadilla que la tomaba aún despierta. Cuando fio a mis buenas intenciones su persona, aproveché para expiar la falta de auxilio de aquella tarde. Me tumbé a su vera. Y lloró toda una noche sobre mi pecho, hasta que las fuerzas no le pudieron y con justicia la tomó el cansancio. Yo velé su sueño como un angel. Solo Dios sabe que siempre estaré en deuda con ella, siempre.
- Me voy, lejos de aquí. No me esperes más.
- ¿A donde te vas? ¿Por que? –Al dirigirse a mi de aquella fórmula, obviando dispensarme respeto y trato cortés como solo a ella le permitía, la sentí dolorosamente tan cercana...

Para erigirse como Hombre Supremo no basta la moral para actuar, sino sobre todo la capacidad de justificar como buenas tus acciones aún cuando moralmente no lo sean. Si esa aptitud se poseyese, ¿qué importarían los juicios de nuestro prójimo si son susceptibles de desarticularse de modo convincente por nuestra parte? Ello nos lleva inevitablemente a cuestionar el Imperativo Categórico kantiano: no hagas a tu prójimo lo que no deseas que te hagan a ti. ¿Por qué he yo de pensar en la integridad física o moral de los demás para poseer una razón sana y perfecta? ¿Es que actuando yo “por mi cuenta” no ejerzo “moralmente”, pues solo son mis hechos personales e intransferibles? No se debe confundir teoría con ley: una teoría es personal, una opinión, algo mutable y por veces caótico; una ley pretende ser fija y universal. Por tanto, las teorías que uno o varios defienden como verdaderas no deben ser consideradas ni erigirse como leyes. ¿Qué pretenden los juristas? Parece como si la cantidad se sobrepusiese a la calidad anulando esta. 
El hecho de que un gran número de eruditos en cierta materia sea justificación suficiente para establecer la afirmación, opinión o teoría que éstos defienden como norma de alcance totalitario es algo que repugno con toda mi apatía. ¿Qué importa la calidad de esa ley acordada por un reducido grupo de “sabios”? Lo que realmente prevalece es el número de ellos que ratifican la veracidad de esa postura. Yo, sin embargo, soy único y solitario. No vale por tanto la posesión de una moral propia.

sábado, 9 de abril de 2011

Y yo le dije que aguardase con paciencia, que no se esforzase en ello con abnegación excesiva, que tomase un respiro, reflexionase, y evaluase con frialdad. Pero recrudeció sus ataques y me golpeó de nuevo tan fuerte como pudo, en la cabeza, con el periódico enrrollado y los dientes apretujados en el interior de su boca. Incluso emitió un bravo rugido que lo convertió en una fiera salvaje, inhumana. “Deja que te lo explique...”. “No hay razón para las explicaciones!”, me dijo. Y volvió a dejar caer todas las noticias diarias sobre mi craneo. Por unos instantes creí que me había herido, pues en el lugar de mi cabeza hostigado comencé a sentir el frescor balsámico de la sangre en su discurrir lento. Luego me percaté de la falsedad de mi daño: no era sangre, era sudor. “Yo nací, pero no fue mi culpa”, argumenté. “Pero vives, y esa sí es tu culpa”. Golpeóme con el garrote de papel, esta vez en el rostro, muy cerca de la pupila de mi ojo. Exclamé de dolor, la furia acumulada trataba de desatarme las manos presas por un fuerte nudo a los barrotes de la silla. Esta vez la sangre hizo acto de presencia, y como una lágrima de alma se deslizó por mi mejilla derecha. El ojo se mantuvo ciego unos segundos; luego volvió a mostrarme a la bestia, dispuesta ya para seguir fustigando mi ánimo.”Y si vives, piensas, y si piensas, arriesgas. Has arriesgado, y te ha tocado perder”.
Aún sigo esperando –bendita mi Paciencia-, calculando, estudiandote. Aún. Eres, pero no estás. Estoy, pero no te soy. Yo, mi, me, conmigo. No eres más que la basura del cosmos creado en meses pero ya te aprecio como aprecio la energía, quizás con la necesidad, quizás con el transformate.
Adorar el fin es perseguir empezar, desear el cero. Soy el Único, pero tu eres la Unidad. La muerte me sabe a dulce, la crio y amamanto, es la furcia que anhelaba mi conocer, es la daga envainada que aguarda centellear su cortante filo a la luz solar para luego mancharlo con la comunidad de mis leucocitos, linfocitos y demás minúsculos. La muerte es sapiente de mi, me tiene, me cuenta entre sus fieles, me conmueve. A ella la sé querer, y ella es consciente de que no soy ese rebelde sin causa, sino la causa de una rebeldía. Yo soy causa, y ella es mi consecuencia. Mientras para la gran mayoría de los que me rodean ella es causa del comienzo yo, sin embargo, soy su origen, si yo respiro ella vive, si yo espiro por último, ella deja de ser.
Volver, quién pudiera volver.
Es curioso. Cuando se enciende el cigarrillo uno cree estar redundandose una vez más. A cada bocanada de nicotina, mi ego alcanza ese extasis pausado, ese colmado dueño de mi ser permanece aletargado, narcotizado, reo por fin. A medida que avanza la combustión de las más de cuatro mil sustancias presuradas en el cilindro de papel mi organismo sufre la salud y disfruta de la enfermedad, y cuando al fin uno se decanta por dar término al oficio del fumador, la nicotina se entristece, y con ella mi organismo que, lejos de exaltarse jubiloso, la desprecia, la declara prófuga, la acusa de alta traición y emite una nueva orden de búsqueda y captura, declarando el estado de excepción si es necesario. Y así ejerce mi cuerpo la dictadura, así mantiene a ralla a la disidencia.
Y en el horizonte belludo de su sexo jamás se ponía la luz sin llevarse parte de la delicia. Su cuerpo, fragil como la porcelana más valiosa, limitaba al norte con las estepas frías y áridas, donde el venado pace sin creerse vulnerable. Y cuantas fueron las ocasiones en las que me dejaba perder por aquellos parajes, inhóspitos para la gran mayoria, paradisíacos a mi entender. La estepa tornábase tundra en su cabello, el cual se balanceaba caprichoso al paso del viento del norte de mis manos, el transportador de placeres, mensajero de arrumacos y sentencias. En las fronteras del este su piel colindaba con la mía. Era el momento en el que las mareas de su deseo por otorgarme goce, las mismas que arrastraban las algas en sus dedos, bañaban mi pene de tibiezas y espasmos, mi pecho de salitre salivar, mis labios de oleados colmos. Desgarrábansele a Dionisio las carnes ante tal seismo de vicios. Por el oeste arrivaban los alisios, arreciando cuando en sus enfados, sosegándose cuando en sus sonrisas, abandonando a la deriva al que busca los peces para convertirlos en sus panes; por dicha dirección uno se aventuraba en los extraños mundos de su caracter, buscando el Dorado definitivo. En sus meridionales lugares soplaba el calor. Por ellos llegó hasta mi la única religión, la que no conoce más enviado que su vagina fluída, ni más piedad que la que dona en condición de yugo su olor, su embriagador perfume. Ella era la tiniebla y la luz, el golpe y la caricia, la montaña y su nieve perpétua, el mar, el desierto, el trópico y los fluvios. Era ella el país deseado, aquel donde uno desea ser acogido en muerte. El cielo es el mismo en todo el mundo, pero cada país tiene su propio infierno.
Me acojo al derecho de no intervenir. Tengo el derecho a no sentir ni padecer. Lo contrario que no me sea reclamado jamás. No hableis nunca de amor, pues es éste un sentir debil que nos vuelve frágiles, es una pandemia que equidista a todos volviendonos ordinarios, muy comunes. Que debil de razón es el amor.

viernes, 8 de abril de 2011

MACONDO dice:
Utopía dice:
me acabo de sorprender a mi misma, cotilleando tu perfil
MACONDO dice:
jajajajajajaja
pq?
Utopía dice:
no lo se ... estabas ahi  y ... senti curiosidad/interes
chamalle x
MACONDO dice:
y q te sorprendio? pq? sigo siendo el mismo... o mejor, mas de lo mismo
Utopía dice:
te repito la frase inicial .... ME ACABO DE SORPRENDER A MI MISMA
tu ya ... creo que no me sorprendes
y eso es bueno ... creo 
MACONDO dice:
concentrate, y explicita
pq tu sorpresa?
grata?
Utopía dice:
porque no recuerdo la ultima vez que senti curiosidad por ti
de ahi la sorpresa que de repente .... 
MACONDO dice:
joder q respuesta, m gusta. pq siendo tan sexy eres tan ocurrente
lo tuyo si es 1 ecuación irresuelta
Utopía dice:
preguntas o afirmas?
MACONDO dice:
de momento no niego nada
Utopía dice:
excelente afirmacion
MACONDO dice:
el interes lo tengo al 0%. hay crisis

domingo, 3 de abril de 2011

Buscar figuras en las nubes? Eso solo lo logran hacer los que se conforman. El inconformista es arengado por el deseo insaturable de Verdad. Pura. La nube es un caballo al trote durante medio minuto, luego se transforma en un rinoceronte embistiendo. La falsedad. Hipócritas todos. El que Puede es altivo, soberbio, grosero. “Yo puedo, yo puedo”. El que No es alejado de lo prepotente para escorar hacia lo inútil. Hay término intermedio? Yo. Yo ni puedo, ni dejo de poder. Explico: yo puedo ser el rinoceronte que embiste, pero no puedo ser el corcel que trota, o viceversa. En verdad solo soy nube, y con el paseo del viento me diluyo en las alturas. Y no me conformo, y me vuelvo a evaporar y formar para ser un rostro, un diván, un escorpión, unas lentes, un libro, pero sigo siendo cumulonimbo,  una masa que se transforma porque no se conforma. El falso es el que es incapaz de ver que soy volátil, nube, y se conforma con su incapacidad.
(Gabicante, Libro III de los Decididos).